14 november 2025
Jan Hein Sträter van de Vereniging Nederlandse Sigaretten- en Kerftabakfabrikanten (VSK) luidt de noodklok: “Dit kost onze overheid én winkeliers miljarden euro’s per jaar. Voor het eerst zien we dat meer dan de helft van alle tabak uit het buitenland komt. Begrijpelijk, want de prijsverschillen met Duitsland en Luxemburg zijn enorm”.
Smokkel vervijfvoudigd sinds 2021
De smokkel van tabak vertoont al jaren een stijgende lijn. Volgens het laatste onderzoek van Kantar komt 40% van de sigaretten en 59% van de shag uit het buitenland. Ten opzichte van 2021 is de smokkel van tabak vervijfvoudigd: destijds werd ‘slechts’ 8% van de sigaretten en 11% van de shag niet in Nederland gekocht.

Bijna 350 miljoen pakjes
“Het gedrag van consumenten is dramatisch veranderd,” zegt Sträter. “Die kopen hun tabak inmiddels structureel over de grens of via het illegale circuit. Hogere accijnzen hebben niet geleid tot minder rokers, wat de bedoeling was, maar tot meer smokkel en zwarte handel. Het gaat per jaar om 310 miljoen pakjes sigaretten en 37 miljoen pakjes shag.”
Verlies Staatskas dit jaar: 2,6 miljard euro
Het tabakstoerisme heeft grote gevolgen voor zowel de staatskas als de Nederlandse winkeliers. De Nationale Smokkel Monitor heeft berekend dat de overheid dit jaar meer dan 2,6 miljard euro aan accijnzen misloopt. Winkeliers, met name die in de grensprovincies, zien hun omzet in tabaksproducten kelderen. Volgens Sträter laat dit zien dat het overheidsbeleid zijn doel compleet voorbij is geschoten. “De overheid is haar greep op de tabaksmarkt kwijtgeraakt. Buitenlandse verkopers en criminelen profiteren, terwijl de Nederlandse Staatskas en de middenstand de rekening betalen.”
Shag 15 euro goedkoper in Duitsland
In de grensstreek met Duitsland koopt inmiddels 68% van de sigarettenrokers en 82% van de shagrokers zijn tabak over de grens. Vlak bij de Belgische grens gaat het om 51% en 63%. Een pakje sigaretten kost in Duitsland gemiddeld vier euro minder dan in Nederland, en een pakje shag van vijftig gram is zelfs zo’n 15 euro goedkoper bij de Oosterburen.
“Zolang Nederland in zijn eentje accijnzen blijft verhogen, verplaatst de handel zich naar het buitenland,” stelt Sträter. “Deze grote toename in grensverkopen is het directe gevolg van een ontspoord accijnsbeleid dat dringend correctie behoeft. Bovendien zou het goed zijn als voor instanties zoals de FIOD en Douane meer middelen beschikbaar worden gemaakt ten behoeve van effectieve handhaving.”
Ondanks accijnsverhogingen en steeds minder verkooppunten blijft het aantal rokers in ons land relatief stabiel. Maar de aankoop van tabak vindt steeds vaker plaats over de grens of in het illegale circuit. “De overheid erkent nu eindelijk dat accijnsverhogingen geen extra inkomsten opleveren,” besluit Sträter. “Ik roep het nieuwe kabinet op om dit beleid fundamenteel te herzien, want de zwarte markt krijgt op een gevaarlijke manier de overhand.”
*Bron: Kantar pack collection rapport Q3 2025
Voor meer informatie, onderzoeken en interviewaanvragen:
Nikki Holleman: nikki@smokkelmonitor.nl | 06 – 44 22 32 83