Douane: 45% van de sigaretten komt niet uit Nederland

17 juni 2025

“Recordcijfer bevestigt: het accijnsbeleid werkt averechts”

Den Haag, 17 juni 2025 – Maar liefst 45% van alle sigaretten die in Nederland worden gerookt, is niet in ons land gekocht. Dat blijkt uit het vandaag gepubliceerde jaarlijkse Empty Pack Survey van de Douane. Dit is een nieuw record. Vorig jaar ging het nog om 25%. Deze stijging is het directe gevolg van de steeds verder oplopende prijsverschillen met buurlanden. De cijfers sluiten naadloos aan op eerdere onderzoeken van Kantar en WSPM, die brancheorganisatie VSK liet uitvoeren.

“Dit bevestigt wat we al langer zien: het gedrag van rokers is structureel veranderd,” zegt Jan Hein Sträter, directeur van VSK, de Vereniging Nederlandse Sigaretten- en Kerftabakfabrikanten. “De meeste rokers stoppen niet, ze wijken uit naar het buitenland of naar het illegale circuit. En met zulke prijsverschillen is dat volkomen logisch.”

Prijsverschillen drijven rokers massaal over de grens
Waar een pakje sigaretten in Nederland inmiddels minimaal 12 euro kost, ligt de prijs in Luxemburg rond de 6 euro. Shag is hier zelfs 25 euro per 50 gram: twee tot drie keer duurder dan in Duitsland. “Er rijden wekelijks bussen vol tabakstoeristen naar de buurlanden, en ook het aanbod via sociale media groeit, zoals Telegram, Facebook en Snapchat. Dit is het directe gevolg van het accijnsbeleid,” aldus Sträter.

Van 15 naar 45 procent: verdriedubbeling in drie jaar tijd
De nieuwe Douanecijfers laten een verdriedubbeling zien sinds 2021, toen nog ‘slechts’ 15% van de sigaretten uit het buitenland kwam. In 2023 ging het al om 25%. Nu is het dus 45%. “De stijging is explosief, maar niet onverwacht. Onze eigen onderzoeken toonden al eerder aan dat het aandeel buitenlandse sigaretten rond de 40% lag. Die trend wordt nu bevestigd door de overheid zelf. Opmerkelijk is dat het RIVM in 2021 nog stelde dat het ‘niet waarschijnlijk’ was dat meer rokers over de grens zouden kopen bij verdere prijsstijgingen. Inmiddels is die gedachte ruimschoots achterhaald”, aldus Sträter.

Uit het douaneonderzoek blijkt dat 30,1% een buitenlands accijnszegel had (met name uit Duitsland, Polen, Turkije, Luxemburg en Bulgarije), 3,9% duty free sigaretten betrof en 0,6% bestond uit zogenaamde illicit whites (legaal geproduceerd, maar zonder legale afzetmarkt). 10,5% werd illegaal geproduceerd tegenover 3,8% een jaar eerder.

Nederland: Europees kampioen prijsverhoging
Uit recente cijfers van Eurostat (marktonderzoeksbureau Europese Unie) blijkt dat Nederland met een prijsstijging van 34,7% afgelopen jaar zelfs koploper was binnen Europa. Het Europees gemiddelde ligt op 7,2%. “Het verschil met onze buurlanden wordt alleen maar groter. En zolang Nederland in z’n eentje de accijns blijft verhogen, zal de illegale stroom aanhouden en met deze overheidsaanpak alleen maar groeien,” stelt Sträter.

Tijd voor nieuw beleid
VSK roept het kabinet op om eindelijk werk te maken van Europese afstemming. “De Douane doet wat ze kan, maar loopt achter de feiten aan. Dit is niet te handhaven. En zolang de overheid niet samen optrekt met onze buurlanden, blijft het dweilen met de kraan open,” zegt Sträter. “Het is tijd dat Den Haag kiest voor effect, niet voor symboolpolitiek.”

Terug Meer nieuwsberichten